YAĞLAMA SİSTEMİ
Yağlama sisteminin başlangıc noktası, 4.4 pint (2.5 litre)
yağ kapasitesi olan ve motor bloğunun iç parçası olan karterdir. Yağ galerisine
ve oradanda yağ pombasına giden yağ karterden bir toplama tüpü vasıtasıyla
emilir. Toplama tüpü tek yağ birakma valflı Alman bloklarında 1961 den 1969 a
kadar 9/16 inç ve 1970 ve sonrası modellerde 5/8 veya 3/4 inç ölçüsündedir.
 | Toplama tübü, yağı karterin tabanında bulunan tel
süzgeçten geçecek şekilde emer, esasında bu süzgeç filtreleme işleminde pek
etkili değil. Sadece büyükçe parçaları tutabiliyor, özellikle yeni yapılmış
motorda bu süzgeçin tuttuğu silikon gibi büyükçe conta yapıştırıcıları bulmak
olağandır.
İki çelik dişli içeren standart yağ bompası aluminyumdur. Üst dişli
ekzantrik mili yardımı ile dönerken ikinci dişlide buna bağlı olarak döner. Yağ
bu dişliler vasıtasyle sol blokta bulunan yağ galerisine itilmeden önce
karterden emilir. Yağ pompadan basıldıktan sonra blok içerisindeki bir seri
galerilerden geçip, yağ soğutucusundan veya ana yatakların ekzantrik mili ve
subap iticileri yuvasına ana yağ galerisinden ulaşır. (Çizimlere bakın.) |
| Yukardaki yarım blokda,
bloğun sol yarısında yer alan yağ kanalları gösteriliyor. Ana yatakları, subap
iticileri ve piston kolu bearinglerni besleyen alt galeri karterin hemen
üzerinde bulunuyor. | |
 |  |
| Ön taraftan bakılınca (alt solda) 45
derece açıda bulunan ve pombadan beslenen yağ kanalı ve 4 üncü ana yatağı
besleyen ikinci kanal görülür. | Blok içerisinde subap iticilerini besleyen yağ delikleri
rahatça görülür. Ayni zamanda ana yatakları besleme noktasına dikkat ediniz.
Ortadaki iki numaralı ana yatak yuvası-orta alttaki iki numaralı delik yağ
besleme görevi, üstteki ise bearingi sabitleyen pim deliğidir. |
| Subap donanımı, subap
iticilerinin gönderdiği ve itici rodların içinden geçip gelen yağ ile yağlanır.
Bu yağ itici rodları barındıran itici rod tüplerinden geri kartere döner.
Pistonlar, silindirler ve ekzantrik mili sıçrayan yağ ile yağlanırlar. |
 |  |
Yağ basıncı bırakma sistem
diagramı: Yağ soğuk olduğu zaman basınç bırakma valfına açılması için baskı
uygular. Bu valf açık durumda iken, yağ soğutucudan geçmeden önce ana yağ
galerisine gider. | Yağ ısınıp
basınç düşmeye başlayınca valf kapanır. Kapanan valf ana yağ galerisini
bloklayıp, akışı yağ soğutucusuna yönlendirir. |
Soğuk kalın yağın, yağ soğutucundan
geçmesini önlemek ve yağın çabukca ısınmasını sağlamak, motor bloğunun ön
tarafında yayla çalışan bir valf bulunur. Bu valf ayni zamanda motor soğuk
olduğu zaman açılıp fazla yağın kartere dönmesini sağlar. Yağ ısısı artıp
basıncı azaldığı zaman, valf kapanarak yağı soğutucuya gönderir. Buradan üçüncü
ve dördüncü silindirin arasındaki dikine yağ pasajından geri aşağıya iner. Tüm
yağ galerilerinin bloğun sol parçasında yer aldığını göreceksiniz.
Yağ valfı ayni zamanda maximum yağ basıncının sistem içinde dengelenmesine
yardımcı olur, böylece yüksek basıncı kaldıramayacak yağ soğutucusunu korumuş
olur. Ağustos 1969 da ana yağ galerisinin arkasında yer alan ikinci bir yağ
valfı eklendi. İkinci valfın görevide sistemde maximum yağ basıncını devam
ettirmektir. Öndeki valf ise yine daha önceki gibi yağ soğutucusuna by-pass
görevi yapmağa devam etti.
Dıştan takılan yağ filtreleri Bazı yan sanayi (
buradaki yan sanayi deyimi, orijinal olmayan ve genelde geliştirilmiş Volkswagen
parçaları üreten firmalar için kullanılmaktadır. Bu firmalar genelde
Volkswagen'in ürettiği parçalardan daha geliştirilmiş ve dayanıklıdır. Bizde
genel düşünce olarak yan sanayi deyimi kalitesiz ve ucuz mal olarak algılanır.
Burda kullanılan yan sanayi deyimi sizi yanıltmasın) Evet bazı yan sanayi
firmalar bir yağ filtresi ile entegre yağ pombası üretirler. Burada, yağ
pombanın dışına oradan bir yağ filtresine ve tekrar pombaya dönerek buradan ana
yağ galerilerine ulaşır. Bu tip pomba aslında çok popular fakat iki nedenden
ötürü tavsiye edilmez. Birincisi bu tip pombalar yağın akışını sınırlandırır,
ikincisi ise yağ filtresi eksoz sistemine çok yakın bir konumda durur, böylece
yağ motora girmeden önce ısınmış olur. Eğer uygun bir yağ filtreleme
sistemi gerekli ise en iyisi motoru full-flow (tam akış) yağ sistemi için
modifiye etmektir. Bu modifiye, yağ pombasının solunda bulunan ana yağ
galerisinin ön yüzündeki yumuşak aluminiyum tıpa delinerek çıkarılır. Tıpanın
çıktığı yere 3/8 lik klavuz ile özel yağ hortumunu vidalayabilmek için diş
açılır. Yağ pombasının çıkışı bir tıpa ile kapatılır ve standart yağ pomba
kapağı, üzerinde ayrı bir çıkış yeri olan özel kapak ile değiştirilir.
(resimdeki takıma bakınız) |
|
| Bu
özel kapaktaki çıkış yağın pombadan çıkmasını sağlar. Bu kapağa bağlanmış bir
yağ hortumu ile yağ filtreye buradanda ikinci bir hortum ile motor bloğundaki
ana yağ galerisine döner. Yani bu sistem ile, pombanın emdiği yağ direk olarak
galerilere ulaşmadan önce, bir filtreden geçirtilip sonra galerilere
yönlendiriliyor. Bu sistemde kullanılan yağ hortumları biraz pahalı olan çelik
tel sarmalı hortumlar veya daha ucuz olan güçlü lastik hortumlardır. Her iki
şekildede emin olmanız gereken, bu hortumların yağ için kullanıma uygun olduğu
ve yüksek sıcaklık ile basınca dayanıklı olmasıdır. |
 |  |
Bu
hortumların ölçüsüne gelince 1/2 inç lastik hortum veya -6 veya -8 çelik sarmalı
hortum olarak verebiliriz. Eğer lastik hortum kullanılacaksa, ucuz olan bronz
bağlantı dişli ucları kullanılabilir. Çelik sarmalı hortumlar ise özel bağlantı
vidaları ile birlikte gelir. Burada belirtilmesi lazım gerekir ki
herhangi bir yağ filtresi, hiç filtre olmammasından daha iyidir. Bazı firmaların
ürettiği ve üzerine direk olarak bir yağ filtresi takılabilen yağ pombası
kapakları var, bunları kullanmaktan kaçınınız. Bu tür kapaklar yağı küçük bir
delik vasıtasıyle, üzerine monteli filtreye buradanda yine küçük bir delikten
geri pombaya yönlendirir. Bu kapaklar yağın akışına büyük bir kısıtlama getirir
ve özellikle yüksek performanslı motorlarda kullanılmaması lazım. |
|